Het misbruik van lokale verkiezingen

Pamfletjes, posters, peilingen en politieke praat: de verkiezingscampagne voor de Provinciale Statenverkiezingen is deze week begonnen. Of nouja, provinciaal? Het draait meer om de Eerste Kamer, die indirect wordt samengesteld door deze Provinciale Staten. En omdat deze omslachtige constructie nu eenmaal cruciaal is voor het beleid van dit kabinet spelen de lokale thema’s deze campagne tweede viool. Zonde, want daar gebeuren eigenlijk een heleboel andere dingen. En als landelijk beleid blijkbaar zo populair is, waarom zijn er dan geen losse Eerste Kamerverkiezingen?

SPposter
De SP gebruikt komende verkiezingen voor landelijke doeleinden. Slim, maar uiteindelijk niet de bedoeling.

Deels valt dat antwoord nu al te gegeven. Het is een behoorlijk stukje verouderde politiek. Dit orgaan is exact 200 jaar geleden in 1815 opgericht en is onderdeel van ons tweekamerstelsel. Het doel van deze kamer is op grote lijnen het kabinetsbeleid en wetten te controleren alvorens het wordt ingevoerd. Deed de Tweede Kamer dat ook al niet? Nouja, kort gezegd hebben ze een vergelijkbare functie, alleen werkt de Eerste Kamer wat meer stilletjes op de achtergrond. Maar tegenwoordig is dat allang niet meer het geval.

De huidige coalitie heeft een meerderheid in de Tweede Kamer, maar niet in de Eerste. Dit geeft een Eerste Kamerlid een behoorlijke machtspositie. Er moet naar meerderheden gezocht worden, bijvoorbeeld bij het invoeren van het leenstelsel, veranderingen in de woningmarkt of de nieuwe plannen voor de zorg. Bij dat laatste lagen vlak voor afgelopen kerst drie PvdA-senatoren dwars, waardoor heel even een kabinetscrisis dreigde. Oftewel: de middelen die de Eerste Kamer momenteel heeft om te besturen worden grootser gebruikt dan hier eerder beschreven.

Alleen al omdat de Eerste Kamer een veel actievere politieke houding heeft aangenomen, zouden daar rechtstreekse verkiezingen voor moeten komen, zodat de mensen zelf kunnen bepalen wie daarin plaatsnemen. Maar ik heb nog een bezwaar. De leden van Provinciale Staten en Eerste Kamerfractie zijn te vergelijken als appels met peren. Ze nemen lang niet altijd hetzelfde standpunt in.

Dit zie je het beste naar voren komen in mijn eigen Groningen. Onlangs verscheen een rapport over hoe de veiligheid bij de gaswinning in de provincie niet in overweging is genomen door de overheid. De winst stond centraal. De provinciale VVD kiest daarom voor haar inwoners en wil dat veiligheid prioriteit krijgt. In tegenstelling tot de landelijke VVD en hun minister Kamp. Zij zijn een van de weinige landelijke fracties die zich niet durven vast te pinnen op het dichter draaien van de gaskraan. De Eerste Kamer wil wel eens een andere mening hebben dan een Tweede Kamer, maar toch, voor 99% wordt de lijn van de Tweede Kamer gewoon gevolgd.

Dus een stem voor de VVD in de provincie is niet gelijk aan een stem aan de VVD in de Eerste Kamer. En niet alleen voor die partij natuurlijk, er zijn meer verschillen.  De PVV in Groningen heeft daar bijvoorbeeld minder te doen, gezien er relatief minder islam is en moskeeën staan.  De CDA is traditioneel beter in streken dan in steden, wat ook een vertekend beeld geeft. Alles duidt op een zwaar verouderd systeem. En waarom hebben provincies een zetel in de Eerste Kamer als de Onafhankelijke Senaatsfractie, terwijl je daar echt helemaal niets van hoort? De verkiezingen gaan juist om provinciale standpunten, niet om landelijke thema’s. Iets met windmolens? Iets met een vliegveld? En ja, ook gaswinning natuurlijk!

Deze onduidelijke focus maakt het voor lokale verkiezingen niet makkelijk om populariteit te boeken. Jarenlang is de opkomst al laag en blijft het maar dalen. En als hij hoog is dan komt dat doordat er landelijke thema’s er aan gekoppeld worden. Maar daar draait het nou eenmaal niet om! Het is tijd voor de Provinciale Staten om te shinen, niet voor de Eerste Kamer. Die kunnen wat dat betreft net zo goed hun eigen verkiezingen krijgen. Of dat een legitieme stap is, is weer een ander verhaal. Maar lokale politiek krijgt op deze manier niet de aandacht die het inmiddels verdient.

Advertenties

Deel je mening!

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s