Kankergrappen

Kanker als scheldwoord is not done. Er zijn campagnes tegen geweest en het is binnen de Nederlandse taal – een taal die toch behoorlijk begaafd is qua scheldwoorden – een van de grofste woorden. Ook grappen over de ziekte worden weinig gewaardeerd. Natuurlijk worden ze gemaakt, overal worden grappen over gemaakt, maar de meeste mensen vinden dat het over kanker eigenlijk niet mag. Maar waarom over andere ziektes dan wel?
Nee, ik ga hier geen ‘maar de kindjes in Afrika’ blog van maken. Ik ga het niet hebben over ziektes die ons simpelweg niet zoveel pijn doen omdat ze vooral te vinden zijn in een niet-westers derdewereldland. (Wat mij betreft hét antwoord op de vraag waarom we malaria niet zo eng vinden als ebola). Ik ga het hebben over ziektes die net zoveel impact op ons hebben als kanker.

Ik ga het hebben over dementie. Een verzamelnaam voor vijftig verschillende ziektes waarvan de bekendste de Ziekte van Alzheimer is. Ruim 70% van alle mensen met dementie lijden aan deze vorm. Enig idee hoeveel mensen last van dementie hebben, of krijgen? Éen op de vijf mensen krijgt een vorm van dementie. Naar schatting lijden er op dit moment 260.000 mensen aan dementie en de voorspelling is dat dat de komende jaren alleen maar sterker zal gaan toenemen. Geruststelling: daarvan is een groot gedeelte erg oud en we zien het dan vooral als ouderdoms-vergeetachtigheid.

Maar wat is oud? Mijn ouders zijn 61 en 62 jaar oud, met drie jaar zijn ze officieel bejaard, vallen ze dan onder de oude mensen waarbij het niet meer uitmaakt als ze iets vergeten? Ongeveer 120.000 mensen in Nederland hebben dementie op jonge leeftijd, dat wil zeggen, onder de 65 jaar. Dat is een nogal jonge leeftijd om te gaan vergeten waar je ook alweer woont.

Toch worden er verdomd veel grappen gemaakt over dementie. De opmerking ‘ik word dement, denk ik’ als je iets kwijt bent is een stuk meer geaccepteerd dan ‘het lijkt wel alsof ik een chemo heb gehad’ als je veel haar verliest. Het is niet mijn bedoeling op welke manier dan ook het leed van kanker te bagatelliseren, noch mensen aan te moedigen vooral wel met kanker te schelden. Immers, zoals ik al eerder heb gezegd is het niet aan mij om voor anderen te bepalen wat wel en niet pijn doet.

Maar waarom mag het wel over dementie, als het een ziekte is die zo vaak voorkomt en die nog veel vaker voor gaat komen? Ik begrijp dat niet, maar ik vind het een interessant fenomeen. Humor en wat wel en niet kan is gekoppeld aan sterke normen en waarden die de tijdgeest weergeven. Wellicht heeft het er mee te maken dat kanker in veel gevallen dodelijk is, waar dementie dat niet direct is. Die laatste zorgt hoogstens voor slikstoornissen en een verminderde weerstand. Maar is de ernst van een ziekte alleen te vatten in dodelijk of niet dodelijk? Dementie heeft ingrijpende gevolgen voor een persoon zijn hele zijn, zowel geestelijk als lichamelijk.

Kennelijk zijn we banger voor een tumor dan ons geheugen, karakter en zelfstandigheid te verliezen. Dat kan en dat mag. Maar waarom is het zo? Ik begrijp het niet en als iemand dat wel doet, hoor ik het graag.

Advertenties

3 thoughts on “Kankergrappen

  1. Elise 18 december 2014 / 18:57

    Wat dacht je van letterlijk het wóórd ‘kanker’? Ik walg er bijna van te zeggen, maar: het bekt lekker, en klinkt heftig. Dementie klinkt lang niet zo heftig genoeg. (dit klinkt alsof ik het schelden met ziektes toejuich; alsjeblieft niet zeg)

    • Lucas 19 december 2014 / 11:09

      “Echt, ik zweer het. Die godvergeten trekgeit van hiernaast moet nu echt eens die SOA van een Miley Cyrus afzetten, want ik probeer te leren uit dit opgetiefte papyrusprutseltje van een boek!”

      Creatief met ziekten en schelden. Kanker, meh, ik gebruik liever tyfus. Net zo erg, maar dan wat ouderwetsch.

  2. Daan Kusen 20 december 2014 / 01:57

    Het verschil is dat ‘ik word dement’ niet als kwetsend wordt bedoeld. Het is meer een (extreem?) voorbeeld om vergeetachtigheid aan te geven. Misschien een onhandige manier, maar verder technisch gezien niets mis mee.

Deel je mening!

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s