Waarom het CDA minder stemmen maar meer zetels heeft dan D66

Mede dankzij de bijzondere uitslag kan ik nog één blog over de Europese verkiezingen schrijven. Nu de definitieve uitslag binnen is, is namelijk duidelijk geworden dat het CDA in ieder geval in Europa nog altijd een grootmacht is. Christenen en agrariërs zijn traditioneel bevolkingsgroepen met en hoge opkomst, zeker wanneer een verkiezing deels over landbouwsubsidies gaat. Het CDA werd om deze reden met 5 zetels de grootste Nederlandse partij in het Europees Parlement. D66 haalde net iets meer stemmen, maar krijgt slechts 4 zetels. Hoe dit komt? De meeste nieuwsberichten hierover melden enkel dat dit komt door de lijstverbinding die het CDA heeft met ChristenUnie-SGP, maar legt daarna niet uit hoe dit in zijn werk gaat. Ik hoop jullie dit proces zo helder mogelijk uit te kunnen leggen met een aantal grafieken die ik in een klein uurtje in elkaar heb geflanst in Paint.

zetelverdelingAllereerst de uitslag van de partijen die relevant zijn voor het verdelen van de zetels. Omdat het precieze aantal stemmen die op iedere partij zijn uitgebracht nog niet bekend is, en eigenlijk ook niet heel relevant, heb ik deze niet meegenomen. Zowel D66 als het CDA hebben genoeg stemmen gehaald voor vier zetels, en alle partijen hebben ook nog een aantal extra stemmen, die niet nodig bleken om deze vier zetels te halen. Dit zijn de reststemmen. Ook CU-SGP, die meedoen met één lijst, heeft nog een klein deel over dat niet genoeg bleek voor een derde zetel.

D66 heeft hier net iets meer stemmen weten te behalen dan het CDA, maar de berekening is nog niet over. Het Europees Parlement heeft 26 zetels gereserveerd voor Nederlandse partijen, en een aantal zijn nog niet gevuld. Deze restzetels gaan naar de partijen met de meeste reststemmen. D66 doet in zijn eentje mee voor een restzetel, maar het CDA en CU-SGP hebben een lijstverbinding afgesloten, wat betekent dat de resultaten van deze partijen bij elkaar worden opgeteld.

berekening restzetel

Dus in dit geval is het als volgt: CDA + CU/SGP hebben gezamenlijk meer zetels dan de zes die ze nu hebben, en om die reden krijgt de combinatie van deze partijen een zevende zetel. Deze zevende zetel wordt toebedeeld aan het CDA, omdat zij meer reststemmen bleken te hebben dan de CU/SGP. Dit is dan de uiteindelijke uitslag:

zetelverdelingnarestzetel

De volgende vraag is dan: Waarom gaan partijen deze combinaties aan? Of eigenlijk; waarom juist níet? Je kan er blijkbaar alleen maar voordeel uit halen. Het belangrijkste is dat de deelnemers het eens moeten zijn op een bepaald gebied om zo’n verbinding te laten werken. Je wilt immers niet dat een partij, waar je het pertinent mee oneens bent, aan de haal gaat met ‘jouw’ stemmen. CDA en CU/SGP staan allebei voor een gematigde Europese integratie met een focus op de regio. Om ervoor te zorgen dat dit standpunt het beste wordt uitgedragen, zijn zij deze lijstverbinding aangegaan. Ook de PvdA en GroenLinks besloten tot een lijstverbinding, omdat zij het idee van een duurzamer Europa wilden uitdragen, maar deze verbinding had geen zetels tot gevolg. Een lijstverbinding gaat dus minder om de poppetjes of om partijen, maar om een abstract idee waar alle deelnemers zich achter scharen. Dus ondanks dat het lijkt dat D66 benadeeld wordt, is met deze indeling juist voorkomen dat een bepaald standpunt ondervertegenwoordigd zou zijn.

Dit is een hopelijk wat makkelijker te begrijpen uitleg over hoe restzetels worden verdeeld dan de uitleg van de regering zelf. De hoeveelheid reststemmen en de hoeveelheid behaalde zetels spelen een rol, en het maken van een lijstverbinding is afhankelijk van welk standpunt men wilt uitdragen. En wie weet, misschien zal D66 over 5 jaar een zetel erbij krijgen door zo’n verbinding.

 

Advertenties

Deel je mening!

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s