Vertrouwen in de mannelijke docent

Mannen te bang om les te geven uit angst vals beschuldigd te worden van seksuele mishandeling van kinderen’, zo las een kop in een Australische krant enkele dagen geleden. Omdat ik zelf een lerarenopleiding doe, trok deze kop mijn aandacht. Vooral omdat ik aan het begin van mijn stageperiode ook zo’n opmerking hoorde van een mannelijke docent op die school. Hij vertelde dat hij hier ook voor moest uitkijken; leerlingen zoeken steeds meer persoonlijke toenadering tot de docent. Hoewel dat op zichzelf een positieve verandering is, kunnen de consequenties groot zijn.

Ik vind persoonlijk contact tussen docent en leerling belangrijk. Dat wil niet zeggen dat ik buitenschoolse afspraken verwacht tussen de twee, maar wel dat de docent betrouwbaar is en in vertrouwen kan worden genomen. De rol van een docent is niet alleen die van de onderwijzer: degene die leerlingen vakspecifieke informatie aanbiedt. Het is ook de rol van opvoeder: degene die leerlingen bijstaat in de (identiteits)vormende periode in hun leven. Als leerlingen toenadering zoeken tot de docent is dat in mijn ogen dus een goed teken. Het laat zien dat de docent is geslaagd in het winnen van het vertrouwen van de leerling.

Toch kan ik me ook goed voorstellen waar de moeilijkheid onder mannelijke docenten vandaan komt. Geheel terecht(!) wordt er tegenwoordig veel aandacht besteed aan het winnen van erkenning voor slachtoffers van seksuele intimidatie. Een beschuldiging van seksuele intimidatie moet altijd serieus worden genomen en het vechten voor deze erkenning is dus ook heel belangrijk. Het probleem is alleen dat het moeilijk is te onderzoeken in welke gevallen seksuele intimidatie of mishandeling daadwerkelijk heeft plaatsgevonden. In een schoolomgeving wordt voor de veiligheid van alle leerlingen daarom regelmatig (maar lang niet altijd) het woord van de leerling eerder geloofd dan het woord van de docent.

Wanneer (vrouwelijke) leerlingen echter het persoonlijk contact met de (mannelijke) docent opzoeken kan dit een moeilijkere kwestie worden, want persoonlijk contact vloeit makkelijk over in fysiek contact – dat hoeft niet meer te zijn dan een hand op de schouder. Niet alle tieners zien in hoe hun acties consequenties hebben; dat is een kwaliteit die gedurende de puberteit ontwikkelt tot optimaal. Het is zeker niet mijn bedoeling te argumenteren dat zulke beschuldigingen onder leerlingen sceptisch moeten worden bekeken. Het is alleen wel goed om stil te staan bij de consequenties die dit kan hebben voor mannen in het vak.

Het is voor een docent op z’n minst hinderend om te weten dat zulk minimaal fysiek contact met leerlingen kan leiden tot iemand die verkeerde conclusies trekt, of een leerling die er een leuke grap in ziet. Het komt niet veel voor, maar de kans is aanwezig en voor iedere mannelijke docent even groot. Slechts een beschuldiging op seksueel gebied verhindert een verdere carrière in het onderwijs of iedere andere functie die werk met kinderen vereist. Als oplossing kan afstand worden gehouden tussen docent en leerling, maar dat schaadt dan weer mogelijk de opvoedende rol die een docent kan hebben in het leven van een leerling. Mannelijke docenten lijken dus te kunnen kiezen: of ze lopen kans gezien te worden als ‘niet te vertrouwen’, of ze stellen zich zo onbenaderbaar op dat ze niet in vertrouwen worden genomen.

Dat om die reden minder mannen besluiten het onderwijs in te gaan is jammer. Mannen in het onderwijs zijn even hard nodig als vrouwen om voor iedere leerling een representatief rolmodel te kunnen bieden. Vooral voor leerlingen die in hun thuissituatie slechts één ouderfiguur of ouderfiguren van hetzelfde geslacht hebben, is die variatie in het onderwijs van groot belang. Ik wil mannen ondanks alles dus aanmoedigen toch die stap te nemen als zij geïnteresseerd zijn in een functie in het onderwijs. Laat je niet weerhouden van persoonlijk, vertrouwelijk contact met de leerling, maar overschrijd de grens tot het fysieke niet, zelfs al is het minimaal. Docentschap is een mooi beroep en je bent nodig.

Advertenties

One thought on “Vertrouwen in de mannelijke docent

  1. angelquique 14 mei 2014 / 21:01

    Interessant artikel! Mijn vader werkt toevallig als hoofd van de juridische afdeling voor een scholengemeenschap en behandelt ook dit soort zaken, met name ook mishandeling. Hij vertelde dat nog altijd het woord van de leerling zelf als eerste wordt geloofd, omdat mishandeling natuurlijk een erg serieuze zaak is. Maar komt inderdaad voor dat mannelijke leraren nog wel eens onterecht worden beschuldigd hiervan, zo kan de leerlinge zelf het fysieke contact op willen zoeken maar wijst hij de leerlinge af (hoor dat dit vaker voorkomt), waarna de leerlinge in kwestie op deze manier als het ware wraak kan nemen (echt enorm triest trouwens). En dat de leraar zichzelf dan echt lastig kan verdedigen en door de bijkomende stress ook nog eens zijn baan kan verliezen. Ben het met je eens dat mannen in het onderwijs ook zeker van belang zijn! Dus zou het erg jammer vinden als mannen hierdoor minder de neiging hebben om een docent te worden.

Deel je mening!

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s